پیام خوزستان

آخرين مطالب

نخستین های طهران/27

هنرستان آلمانی، مادر دانشگاه علم و صنعت علمي

هنرستان آلمانی، مادر دانشگاه علم و صنعت
  بزرگنمايي:

پیام خوزستان - نخستین هنرستان فنی تهران و ایران در اردیبهشت 1286 در جنوب خیابان قوام‌السلطنه (سی‌تیر) کنونی کار خود را آغاز کرد.

اردیبهشت سال 1399 که گذشت نخستین هنرستان صنعتی ایران در تهران 113 ساله شد. هنرستانی که بعد از گذر از یک قرن و 13 سال همچنان درهایش به سوی دانش‌آموزان باز است و قدیمی‌ترین مدرسه فعال کشور.
هنرستان صنعتی پسران تهران یک سال بعد از امضای فرمان مشروطه توسط مظفرالدین‌شاه در اردیبهشت 1286 شمسی در همسایگی بیمارستان دولتی با همکاری آلمانی‌ها افتتاح شد. درست است که دارالفنون بخش فنی داشت، اما میزان دروس فنی و مهندسی که در این مدرسه تدریس می‌شد کافی نبود و نمی‌توانست متخصصانی را تربیت کند که جای متخصصان فرنگی را بگیرد. ایده راه‌اندازی این هنرستان را محمودخان احتشام‌السلطنه داد. او چندسالی وزیر مختار ایران در برلن بود و در آن جا از نزدیک با مدارس صنعتی آلمان آشنا شده بود. در بازگشت به ایران نیز چند سالی در انجمن معارف دست به تاسیس مدارس ابتدایی و متوسطه زد. در سال 1286 احتشام‌السلطنه به عنوان دومین رییس مجلس بر صندلی ریاست خانه ملت تکیه زد. او پیش از این سال از آلمانی‌ها دعوت کرده بود که به ایران بیایند و همراه دولت ایران مدرسه صنعتی بسازند.
نقشه ساختمان مدرسه و ساختمان آن را مهندسی آلمانی به اسم «اتوشولتس» برعهده گرفت. معمار ساختمان نیز استاد عبدالله میرزا بود. زمین این مدرسه را دولت وقت به صدارت «ناصرالملک قره‌گوزلو» که خودش از تحصیلکردگان آکسفورد بود در اختیار گروه آلمانی گذاشت. این زمین که در شمال غربی میدان مشق و ابتدای خیابان رفاییل بود هشت هزار متر مربع مساحت داشت. دولت ایران از بودجه سالیانه هشت‌هزار تومان مدرسه پنج‌هزار تومان و دولت آلمان سه هزار تومان را پرداخت می‌کرد. این مدرسه با چهل دانش‌آموز بین 8 تا 18 سال فعالیت خود را 17 اردیبهشت 1286 آغاز کرد. تاریخ تاسیس مدرسه و نام مهندس آلمانی و معمار ایرانی آن هنوز هم روی سنگ کوچکی کنار پله ورودی اتاق مدیر مدرسه نصب شده است. مدرسه با نام مدرسه ایران و آلمان به مدیریت دکتر «ولفانگ اشترونگ» افتتاح شد.
این مدرسه نخستین مدرسه ایران بود که زبان آلمانی در آن تدریس می‌شد. در کنار آن استاد «محسن گرانمایه» و «شیخ محمدعبده» زبان فارسی و عربی را به دانش‌آموزان تدریس می‌کردند.
مدرسه آلمانی بسیار زود توانست در میان خانواده‌های تهرانی جای خود را باز کند و در چهار سال ابتدایی میزان دانش‌آموزان آن به 250 نفر رسید. در اولین جشن فارغ‌التحصیلی مدرسه «پرنس رویس» وزیر مختار آلمان شرکت کرده بود. اما این روند با آغاز جنگ جهانی اول و ورود متفقین به ایران کند شد. روس‌ها و انگلیس‌ها به خاطر کمک‌های آلمانی‌ها به مدرسه در سال 1295 آن را تعطیل کردند.
اما مدرسه کمتر از یک ماه بعد از کودتای 1299 پهلوی اول یعنی در 16 فروردین 1300 با کمک هزینه 10 هزار تومانی دولت برای ترمیم و بازسازی بازگشایی شد. دولت یک شرط برای ادامه کار مدرسه گذاشت و آن هم افزودن آموزش‌های فنی و حرفه‌ای در مدرسه بود.
چند ماه بعد مدرسه سه متخصص آلمانی را برای تدریس و ریاست مدرسه استخدام کرد. در بهمن 1303 مدرسه به نام هنرستان فنی تهران معروف شد و رشته‌های فلزکاری و آهنگری و رنگرزی و نساجی هم به این درس‌ها اضافه شدند. از معلمان معروف مدرسه می‌توان به نیما یوشیج و بزرگ علوی و نظام وفا اشاره کرد. بزرگ علوی را از همین مدرسه دستگیر کردند و به زندان شهربانی در میدان مشق بردند. عبدالحسین میکده نیز ناظم مدرسه بود. در فاصله سالهای دهه 1310 تا 20 در فاصله 200 متری این هنرستان هنرستان صنعتی دختران نیز ساخته و کار خود را آغاز کرد.
معلمان آلمانی مدرسه یک بار دیگر هم در سال 1320 تا 28 از ایران اخراج شدند. اما بعد از پایان جنگ و بازگشت آرامش به آلمان بار دیگر متخصصان آلمانی به این مدرسه بازگشتند و مدرسه تا امروز به کار خود ادامه داده است. این مدرسه مقدمه‌ای بود برای تاسیس دانشگاه علم و صنعت و دانشگاه صنعتی ایران.
پژوهشگر: فرزانه ابراهیم زاده


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

خطر مقاومت آنتی‌‌بیوتیکی تمام افراد جامعه تهدید را می‌‌کند!

مواد فروش محله شوش تهران به دام افتاد

شهر اولین‌ها؛ خوش یمن برای پرسپولیس!

حماس: حمله موشکی به عربستان پاسخی به عادی سازی روابط با اسراییل است

10 نمونه از قدیمی ‌ترین سازهای موسیقی زمان باستان + عکس

کارشناسی داوری پرسپولیس - صنعت نفت آبادان در برنامه فوتبال برتر + فیلم

در خانه نشینی کرونایی درباره ترس هایتان با همسرتان صحبت کنید

ویزیت رایگان بیماران در مناطق محروم صیدون

اخراج یحیی گل محمدی و تلاش پرسپولیس برای بخشیدن سرمربی

خبری خوشحال کننده به پرسپولیسی ها درباره کریم باقری

توضیح قهرمان کشتی درباره دست‌فروشی در اندیمشک

آذری: مدیرعامل استقلال در جایگاهی نیست که از من سوال بپرسد

مددی: «آذری» باید فکری به حال نیمکت فولاد کند

جدول پخش مدرسه تلویزیونی سه شنبه 4 آذر در تمام مقاطع تحصیلی

اجرایی شدن محدودیت‌های کرونایی در باغملک

100 زندانی نیازمند استان البرز در هفته بسیج آزاد می‌شود

مروری بر حواشی بازی فولاد خوزستان و استقلال / ویدیو

فرمانده بسیج آبادان: شناسایی سریع افراد مبتلا یکی از اهداف طرح شهید سلیمانی است

توضیح قهرمان کشتی جهان درباره دست‌فروشی در اندیمشک

دیداری تکراری پس از 126 روز برای پرسپولیس!

اختصاص 2500 سهمیه مشاغل خانگی در خوزستان

8 مصدوم حاصل برخورد 3 خودرو در باغملک

نهالکاری و مدیریت روان‌آب‌ها نسخه‌ای برای مهار ریزگردها

آذری: آقای مددی! شما باعث شکست استقلال شدید/ مجیدی و فکری با نکونام رقابت زیرجلدی دارند

پایگاه مقاومت شهید حاج قاسم سلیمانی در شورای حل اختلاف مرکز استان راه‌اندازی شد

اجرای طرح آزادی زندانیان جرایم غیر عمدتوسط بسیج حقوق‌دانان لرستان

سرخط مهم‌ترین خبر‌های روزدوشنبه سوم آذرماه 99 آبادان

آغاز اردوی ماشین‌سازی برای بازی مقابل استقلال

تولید سالانه یک تن عسل توسط یک تولید کننده بسیجی در شهرستان صحنه

271 قبضه سلاح جنگی در مناطق مرزی شمال غرب کشف شد

استخوان‌فروش آبادان تحت پیگرد قانونی قرار گرفت + فیلم

به صدا درآمدن آژیر خطر در اراضی اشغالی

تسلیت در گذشت استاد فرهیخته دانشگاه علوم پزشکی اهواز

آیاندا پاتوسی هنوز هم به باشگاه استقلال فکر می کند + سند

کنترل آنفلوآنزای فوق حاد پرندگان با پایش زیستگاه‌ها در هندیجان

درخواست علمای یمن درباره خیانت عربستان

فراخوان هنرهای دستی و دیجیتال با موضوع شهیدان مقاومت منتشر شد

توهین 18+ محمود فکری پس از بازی استقلال و فولاد خوزستان!

کشف 271 قبضه سلاح جنگی در مناطق مرزی شمال غرب

طرح کشوری مدیریت و کنترل اپیدمی کرونا به نام سپهبد شهید سلیمانی در آبادان اجرایی می شود

توسعه هوش مصنوعی فیس‌بوک برای شناسایی اطلاعات غلط

نحوه ثبت نام دریافت کمک 100 هزار تومانی و وام یک میلیونی کرونا

رتبه اول کسب درآمد در پهنه الف برای منطقه 12

سوپر اتومبیل برقی «آزادی» با 1900 اسب بخار قدرت و شتاب 1.8 ثانیه رونمایی شد+عکس

پیراهن حماسه مقاومت و پایداری مردم اندیمشک بر تن ماشین سازان

6 طرح عمرانی و محرومیت‌زدایی در سردشت به بهره‌برداری رسید

مدیرعامل استقلال ، فولادی ها را تهدید به افشاگری کرد

واقعیت ماجرای فروش استخوان‌های غیربهداشتی در آبادان چه بود؟

دیدار استاندار خوزستان با مدیرکل صدا و سیمای مرکز آبادان

کنترل ورودی‌های رامهرمز با استفاده از دوربین‌های هوشمند